இன்றும் வைணவ சம்பிரதாயத்தில் மார்கழி மாதம் முழுவதும் திருப்பாவையைப் பாராயணம் செய்வது ஒரு புனிதமான மரபாகக் கடைபிடிக்கப்படுகிறது. விடியற்காலை வேளையில், குளிர்ந்த காற்றில், இறைவனை நினைத்து இந்த பாசுரங்களை ஓதுவது பக்தர்களுக்கு ஆன்மீக அனுபவத்தை அளிக்கிறது.
கோதை நாச்சியார் என்றும் அழைக்கப்படும் ஆண்டாள், சிறுமிப் பருவத்திலேயே பெருமாள் மீது அளவற்ற பக்தி கொண்டிருந்தார். அவர் இயற்றிய திருப்பாவை, கண்ணனை அடைவதற்கான ஆன்மீக வழிகாட்டியாகவும், தமிழ் இலக்கியத்தின் சிறந்த படைப்பாகவும் திகழ்கிறது.

மதிநிறைந்த நன்னாள், முழு நிலவு வீசும் புனிதமான நாள், பக்தி செய்வதற்கு உகந்த காலம்
தோழிமார்களை அதிகாலையில் நீராட அழைக்கும் வரிகள், ஆன்மீக சுத்தியின் அடையாளம்
அழகிய ஆபரணங்கள் அணிந்த பெண்களே என்று அன்புடன் அழைத்தல்
"மார்கழித் திங்கள் மதிநிறைந்த நன்னாளால்; நீராடப் போதுவீர்! போதுமினோ, நேர் இழையீர்!"
முதல் பாசுரம் ஆய்ப்பாடியின் செல்வச் சிறுமிகளை விடியற்காலையில் நீராடச் செல்ல அழைக்கிறது. நந்தகோபனின் மகனான கண்ணனை வழிபட்டு, அவரது அருளைப் பெறுவதே இதன் நோக்கம். கார்மேனி செங்கண் கதிர்மதியம் போல் முகத்தான் நாராயணனே நமக்கே பறை தருவான் என்று கூறி, அவரது திவ்ய சௌந்தரியத்தை விவரிக்கிறது.
ஆயர்பாடி என்பது வரலாற்று ரீதியாகவும், ஆன்மீக ரீதியாகவும் முக்கியத்துவம் வாய்ந்த ஒரு இடமாகும். "ஆயர்பாடி" என்ற சொல்லுக்கு "இடையர்களின் சிற்றூர்" அல்லது "மாடு மேய்ப்பவர்களின் குடியிருப்பு" என்று பொருள். இந்து தொன்மவியலின்படி, ஆயர்பாடி (கோகுலம் அல்லது ஆய்ப்பாடி என்றும் அழைக்கப்படுகிறது) என்பது மகாவிஷ்ணுவின் அவதாரமான கிருஷ்ணர் தனது குழந்தைப்பருவ லீலைகளைச் செய்த இடமாகும்.
மதுரையில் கம்சனின் சிறையில் பிறந்து, அதே இரவில் ஆயர்பாடிக்குக் கொண்டு செல்லப்பட்டார்
இடையர் குலத்தலைவன் நந்தகோபரும் அவரது மனைவி யசோதையும் கண்ணனை தங்கள் மகனாக வளர்த்தனர்
வெண்ணெய் திருடுதல், கோபிகைகளுடன் விளையாடுதல், அசுரர்களை வதைத்தல் போன்ற நிகழ்வுகள்
இந்திரனின் கோபத்தில் இருந்து ஊர் மக்களைக் காப்பாற்ற மலையைத் தூக்கிப் பிடித்தார்

தற்போதைய உத்தரபிரதேச மாநிலத்தில் உள்ள கோகுலம் (Gokul) மற்றும் பிருந்தாவனம் (Vrindavan) ஆகிய இடங்கள், புராண காலத்து ஆயர்பாடியைக் குறிப்பதாகக் கருதப்படுகிறது. இங்குள்ள நந்தகோபர் ஆலயத்தில் நந்தகோபர், யசோதை, பலராமர் மற்றும் தொட்டில் கிருஷ்ணன் ஆகியோரின் சிலைகள் உள்ளன.
தமிழ்நாட்டில் வேலூர் மாவட்டத்தில் உள்ள ஆற்காடு தாலுகாவிலும் ஆயர்பாடி என்ற பெயரில் ஒரு கிராமம் உள்ளது. இது 108 திவ்ய தேசங்களில் ஒன்றாகும், மேலும் ஆழ்வார்கள் இத்தலத்தைப் பற்றிப் பாடியுள்ளனர்.
ஆவணி மாதம் கிருஷ்ண பக்ஷ அஷ்டமி அன்று கண்ணனின் பிறப்பைக் கொண்டாடுதல்
ஜன்மாஷ்டமியின் மறுநாள், நந்தகோபர் குழந்தை கண்ணனைப் பெற்ற மகிழ்ச்சியைக் கொண்டாடுதல்
தொட்டில் உற்சவம், பால்குடம் உடைத்தல், கோலாட்டம், நாட்டியம் போன்ற பல்வேறு நிகழ்ச்சிகள்
கண்ணனின் பிறப்பைக் குறிக்கும் ஜன்மாஷ்டமியின் மறுநாள், நந்தோற்சவம் என்ற பெயரில் இந்த நிகழ்வுகள் இன்றும் வட இந்தியாவில் உள்ள முக்கிய தலங்களான மதுரை, கோகுலம், பிருந்தாவனம் ஆகிய இடங்களில் பிரமாண்டமாகக் கொண்டாடப்படுகின்றன. லட்சக்கணக்கான பக்தர்கள் கூடி, இரவு முழுவதும் பஜனை செய்து, கண்ணனின் லீலைகளை நடித்துக் காட்டுவர்.

சில தமிழ்நாட்டுக் கோயில்களிலும் இந்த விழா மிகுந்த பக்தி சிரத்தையுடன் கொண்டாடப்படுகிறது. குறிப்பாக திருவல்லிக்கேணி பார்த்தசாரதி கோயில், ஸ்ரீரங்கம் ரங்கநாதர் கோயில், திருப்பதி போன்ற திவ்ய தேசங்களில் சிறப்பு வழிபாடுகள் நடைபெறுகின்றன. திருப்பாவை பாராயணம், அபிஷேகம், அலங்காரம் ஆகியவற்றுடன் விழா சிறப்பிக்கப்படுகிறது.

"நாராயணனே, நமக்கே பறை தருவான், பாரோர் புகழப் படிந்தேலோர் எம் பாவாய்"
ஆண்டாள் இயற்றிய முப்பது திவ்ய பாசுரங்களின் தொகுப்பான திருப்பாவை, தமிழ் இலக்கிய வரலாற்றில் தனித்துவமான இடத்தைப் பெற்றுள்ளது. வைணவ பக்தி இலக்கியத்தின் முத்து மணியாகத் திகழும் இந்த நூல், மார்கழி மாதத்தின் புனிதத்துவத்தையும், கண்ணபிரானின் கருணையையும் மனதில் நிறுத்துகிறது.